Yeni Symposium Cilt/Volume: 43   Sayı/Number: 3    Temmuz/June 2005    Sayfa /Pages: 91-96
 
Depresyon Etiyolojisinde Serotonin ve Noradrenalin

Serotonin and Noradrenalin in the Etiology of Depression

 
[Article in Turkish]
 
Cengiz Akkaya
 
Uludag Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı, Bursa, Turkey
 
ÖZET

Depresyon sık görülen, uzun süreli atakları olan, yüksek süreğenleşme, depreşme ve yineleme oranları gösteren, ciddi fiziksel ve psikososyal yeti kaybına neden olan son derece yıkıcı bir bozukluktur. Depresyon etiyolojisini nörotransmitter sistemleri ile açıklamaya çalışan çalışmalar sonucunda elde edilen veriler, hem noradrenerjik hem de serotonerjik sistemlerin antidepresanların oluşturduğu olumlu etki ile ilişkili olduğunu düşündürmektedir. Fakat depresyona neden olan özgün bozukluk hâlâ belirsizdir ve kişisel farklılıklar göstermesi olasıdır. Serotonin ve noradrenalin üzerinden seçici olarak etki eden ajanların, etkilerini gösterebilmeleri için serotonerjik ve noradrenerjik sistemlerin birbirleri ile etkileşime girmelerine gerek olmayabilir yâni etkilerini farklı ve birbirinden uzak mekanizmalarla gösteriyor olabilirler. Buna rağmen serotonerjik veya noradrenerjik nörotransmisyonun aktive olmasının bâzı ara süreçler ve ortak yollar üzerinde benzer etki yaratarak, depresyonda bir iyiye gidişe neden olduğu da gösterilmiştir. Noradrenalinin depresyon tedavisindeki önemi üzerine artan bilgi birikimimiz göstermiştir ki, noradrenerjik nörotransmisyonda tek başına bir değişiklik ile yalnızca serotonerjik nörotransmisyonda meydana gelen bir değişiklik ile açıklanamadığı gibi, depresyon etyolojisini açıklamak mümkün değildir. Diğer nörotransmitterlerle olan etkileşimleri de içine alan anomâliler depresyonun zeminini oluşturuyor olabilir.Son zamanlarda yoğunluk kazanan bâzı görüşlere göre, antidepresan aktivitesini birdenfazla mekanizma aracılığıyla gösteren ilâçların, tek bir etki mekanizmasına sâhip ilâçlardan daha iyi etki sağladıklarına inanılmaktadır.

Anahtar Kelimeler: serotonin, noradrenalin, depresyon
 
ABSTRACT

Depression is a frequent psychiatric disorder with long periods of episodes and a high risk of relapse, recurrence and chronicity. Depressive episodes may be deteriorating, and result in physical and psychiatric disabilities. Data from the studies testing the role of neurotransmitters in the etiology, suggest the efficacy of noradrenergic as well as serotonergic drugs in the treatment of depression. Although the efficacy of antidepressants is related to these neurotransmitter systems, the etiology of depression remains unknown and possibly showing personal differences. Serotonergic and noradrenergic systems may not need to be related in the efficacy of antidepressants selective to serotonin or to noradrenalin in treating depression. But opposite to this data different researches suggest that, antidepressants may be selective to serotonin or to noradrenalin but their efficacy in treating depression may also share a common pathway. Nor a specific noradrenergic neither a specific serotonergic dysfunction hypothesis is adequate to clarify the etiology. Interaction between serotonin, noradrenalin and other neurotransmitters may be complicating the etiology of depression. Some of the recent researches suggest that antidepressants acting on both serotonin and noradrenalin systems are more effective than drugs acting specifically on one neurotransmitter system.

Keywords: serotonin, noradrenalin, depression
 
[Tam metin - Full Text - Pdf - 217 KB ]